Excellent Sheep: we need a different kind of brain

sheep 

Is het boek Excellent Sheep (the miseducation of the American Elite) van William Deresiewicz een interessant boek? Ja zeker. Is het ook een boek waar we voor het Nederlandse hoger beroepsonderwijs veel uit kunnen leren? Die vraag is veel minder eenvoudig te beantwoorden. Het boek wordt de laatste maanden veel genoemd als een boek dat iedereen die begaan is met uitdagend en inspirerend onderwijs zou moeten lezen. Zo werd het boek door minister Bussemaker aangehaald in haar speech tijdens de Summit Excellentie van de hogeschool van Amsterdam op 2 oktober 2014.

Het boek Excellent Sheep is tweeledig. Het schetst de tweedeling in het Amerikaanse onderwijssysteem die steeds manifester wordt én de eenzijdige focus binnen vooral de Amerikaanse elite-universiteiten op studies gericht op prestigieuze banen. Ik zal hierna ingaan op de tweede ontwikkeling en op de eerste terugkomen in mijn volgende weblog.

Deresiewicz betoogt in zijn boek dat elite-universiteiten (de Ivy-league universiteiten) in de VS meer en meer commerciële instituten zijn geworden. Zij concentreren zich op de big four-studies: Rechten, Economie, Medicijnen en Consulting. Deze studies leiden studenten op voor prestigieuze banen in de Juridische, Financiële, Consultatieve, Medische en Politieke wereld. En dat is weer aantrekkelijk met het oog op toekomstige donaties. Elite-universiteiten leiden studenten eenzijdig op en zijn niet echt geïnteresseerd in het opleiden van denkers, dichters, docenten en mensen die gaan werken in de non-profit sector. Ontbaatzuchtigheid, idealisme, creativiteit en intellectualiteit vormen niet het hart van het onderwijs aan deze universiteiten. Het creëren van een onafhankelijke geest zou de kern van het onderwijs moeten zijn volgens Deresiewicz. Hij is een warm voorstander om studenten volgens de principes van Liberal Art op te leiden met centraal daar in de Humanities. Daarin zijn vakken als literatuur, filosofie, talen, geschiedenis belangrijk. Het gaat om het ontwikkelen van een onafhankelijke geest. “We need a different kind of brain” aldus Deresiewicz.

Deresiewicz is zelf een kind van een elite-universiteit. Hij doceerde 24 jaar aan de Colombia University (een Ivy-league universiteit). Hij heeft met zijn boek het huidige Amerikaanse universitaire systeem vanuit eigen ervaring scherp geanalyseerd. Wat kan zijn betekenis zijn voor het hoger beroepsonderwijs in Nederland? Het hoger beroepsonderwijs richt zich primair op de toekomstige professie van de student. In hoeverre is daarin ruimte voor de opvattingen van Deresiewicz? Zijn betoog sluit aan bij de lopende discussies in Nederland over een grotere rol binnen het hoger beroepsonderwijs voor Bildung, voor persoonlijke en maatschappelijke betrokkenheid en voor Çharacter Building zoals aangegeven door Tex Gunning, CEO van TNT Express, in zijn key note tijdens de Summit Excellentie op 2 oktober 2014 ((klik hier voor key note Tex Gunning).

Ik hecht veel waarde aan het stimuleren van een onafhankelijk geest binnen ons hoger beroepsonderwijs. Maar wat betekent dit en hoe geven we hier invulling aan? Wat dienen we toe te voegen of te veranderen aan de bestaande opleidingen en wat merkt de individuele student hiervan?

Het boek van Deresiewicz kan ons helpen bij het beantwoorden van die vragen.Wat betreft het honoursonderwijs: Deresiewicz toont aan dat we daar op de goede weg zijn. Omdat juist honoursonderwijs veel ruimte geeft voor de persoonlijke ontwikkeling van de individuele student. Het geeft wederom aan hoe belangrijk het is de ervaringen uit het honoursonderwijs te delen en toe te passen in de reguliere programma’s.

Door Pieter Veenstra, programmamanager Lectoraat Excellentie in Hoger Onderwijs en Samenleving

Dit bericht werd geplaatst in books, Opinie en getagged met , , . Maak dit favoriet permalink.

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

w

Verbinden met %s